چرا وچگونه ایرانی ها فال حافظ می گیرند؟

گزارش سی بی سی کانادا از سخنرانی های ویژه حافظ در تورنتو

پ پ پ

سخنرانی های پروفسور ناصر کنعانی در تورنتو درباره شاعر بی مثال ایرانی خواجه حافظ شیرازی، و نفوذ او در غرب، با استقبال صدها تن از دوستداران ایرانی و غیرایرانی ادب و فرهنگ ایران روبرو شد.

سخنرانی های دکتر کنعانی در 12 می در موزه آقاخان به زبان انگلیسی، و در 14 می در بنیاد پریا به زبان فارسی انجام شد.

در همین راستا، شبکه رادیو ـ تلویزیون سی بی سی کانادا با پروفسور کنعانی درباره حافظ گفتگو کرد. نتیجه این گفتگو به صورت برنامه رادیویی روز پنجشنبه 11 می از رادیو کانادا در دو نوبت جداگانه پخش شد.



آگهی

سی بی سی همچنین گزارش مشروحی درباره حافظ و محبوبیت او در نزد ایرانیان به صورت آنلاین منتشر کرد.

خانم مری وینز Mary Wiens گزارشگر سی بی سی در این مقاله ابتدا درباره «حافظ شاعر ایرانی قرن چهاردهم میلادی» و سخنرانی های دکتر کنعانی توضیح می دهد.

الکتروشیمی و شعر
دکتر کنعانی استاد دانشگاه، ساکن آلمان و متخصص الکتروشیمی است که در محافل علمی بیشتر به خاطر دانش مهندسی خود شناخته می شود. او البته پژوهش های گسترده ای درباره برخی از ستاره های علم و ادب تاریخ ایران نظیر خوارزمی و حافظ انجام داده است.
مری وینز همین موضوع را بهانه قرار می دهد تا شیفتگی ایرانیان به حافظ را شرح دهد.

در این گزارش به نقل از دکتر کنعانی آمده:
«هرکس معتقد است حافظ را برای خودش کشف کرده، و چنین است که دامنه برداشتها از حافظ انتها ندارد و پیوسته ادامه دارد.»

مقاله سی بی سی سپس به ارتباط ویژه ایرانیان با حافظ و غزلیات او می پردازد و از زبان دکتر کنعانی می گوید:
«ایرانیان به همراه دیگر اقوامی که به عربی و فارسی صحبت می کنند، صرف نظر از آنکه چه پیشینه ای داشته و موقعیت اجتماعی و معلوماتشان چه باشد، هنگام بحرانها و در لحظات تردید به حافظ مراجعه می کنند.»

نحوه فال حافظ گرفتن
مقاله سپس نحوه فال حافظ گرفتن مردم را شرح می دهد:
«دیوان را در دست می گیرید، تمرکز می کنید، سپس لای دیوان را باز می کنید و غزل آن صفحه را می خوانید، و سعی می کنید با توجه به وضعیتتان از آن برداشت کنید.»

سی بی سی سپس با خانم ناهید میلانی نیا از اعضای فعال کامیونیتی ایرانی ـ کانادایی گفت گو می کند و نظر او را در باره مراجعه به حافظ در لحظات بحران و سختی منعکس می کند.

ناهید میلانی نیا که نرس اتاق اوژانس است در این گفتگو به خاطراتش در ماههای اول مهاجـرت به کـانـادا در سـال 1996 اشاره می کند و می گوید: «همه می گفتند نه خودت و نه همسرت کار پیدا نخواهید کرد.»

میلانی نیا شرح می دهد که چگونه بیمارستانها خود را کوچک می کردند و هزاران نفر از کارکنان بخش بهداشت و درمان بیکار می شدند. و کمپانی فولاد «استلکو» که بزرگترین مجتمع فولاد در کانادا بود تعطیل می شود و شوهر مهندس او که زمانی در ایران دارای کمپانی فولاد بود بیکار می شود، و در این شرایط اسـت که میلانی نیا به دیوان حافظ مراجعه می کند تا با فال گرفتن از او مدد بجوید، که در اینجا شعر «یوسف گم گشته باز آید به کنعان غم مخور» می آید.

ناهید میلانی نیا سپس به نویسنده سی بی سی می گوید: «در آن اولین سال مهاجرت به علت نگرانی ها مزه غذاها را متوجه نمی شدم، قادر به فکر کردن نبودم، فقط دو کتاب کنار خود داشتم یکی دیوان حافظ بود و دیگری قران.»

ناهید میلانی نیا: «در شرایط دشوار سالهای اول مهاجرت، دیوان حافظ همدم من بود.»

ناهید میلانی نیا: «در شرایط دشوار سالهای اول مهاجرت، دیوان حافظ همدم من بود.»

و در این لحظات اشعار حافظ به او تسکین و امید می داد: «کلبه احزان شود روزی گلستان غم مخور»

مهندسان و حافظ
پروفسور کنعانی نیز با لبخند می افزاید: «حتی مهندسان و دانشمندان نیز هنگام بحران با حافظ خلوت می کنند.»

دکتر کنعانی سپس شرح می دهد که چگونه خود او زمانی که در آمریکا بوده و نمی توانسته تصمیم بگیرد که آیا در دانشگاه بماند و به تحقیقات خود در آنجا ادامه دهد یا به آلمان برگردد و دوباره مشغول تدریس در دانشگاه برلن شود، به حافظ مراجعه می کند و دیوان را باز می کند و بیتی می آید که به او روحیه می دهد تا به آلمان بازگردد.

دکتر کنعانی می گوید:
«نه آنکه به خاطر آن بیت حافظ تصمیم به بازگشت به آلمان گرفته باشم، ولی این نیز جالب است که انسان از یک دوست، از یک مرد عاقل و فرزانه نظر بپرسد.»

مقاله سی بی سی در پایان به دوران بحرانی ایران در زمان حافظ اشاره می کند که مغولان بر ایران حاکم بودند، و وحشتی ایجاد می کردند که مشابه آن امروز در رفتار گروه تروریستی داعش دیده می شود.

مقاله سی بی سی با این جمله ناهید میلانی نیا پایان می گیرد: «هر بار متجاوزان به ایران آمدند کتابخانه ها و کتابهای ما را سوزاندند، هنرها و کشور ما را نابود کردند، به زنان ما تجاوز کردند، به تاریخ ما تجاوز کردند، و ایرانی ها تنها از طریق حفظ کردن کلمه به کلمه حافظ و کتاب مقدس و نقل سینه به سینه آن به یکدیگر بود که توانستند فرهنگشان را حفظ کنند.»

Loading Facebook Comments ...

اولین نظر دهنده باشید